ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

Πολεοδομία, Αστικός Χώρος και Εφαρμογές Νομοθεσίας

1. ΓΕΝΙΚΑ

ΣΧΟΛΗ Σχολή Μηχανικών
ΤΜΗΜΑ Τμήμα Πολιτικών Μηχανικών
ΕΠΙΠΕΔΟ ΣΠΟΥΔΩΝ Προπτυχιακό
ΚΩΔΙΚΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ %ce%b4%ce%bf%ce%bc011 ΕΞΑΜΗΝΟ ΣΠΟΥΔΩΝ 5ο
ΤΙΤΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ Πολεοδομία, Αστικός Χώρος και Εφαρμογές Νομοθεσίας
ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ
σε περίπτωση που οι πιστωτικές μονάδες απονέμονται σε διακριτά μέρη του μαθήματος π.χ. Διαλέξεις, Εργαστηριακές Ασκήσεις κ.λπ. Αν οι πιστωτικές μονάδες απονέμονται ενιαία για το σύνολο του μαθήματος αναγράψτε τις εβδομαδιαίες ώρες διδασκαλίας και το σύνολο των πιστωτικών μονάδων.
ΕΒΔΟΜΑΔΙΑΙΕΣ ΩΡΕΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΠΙΣΤΩΤΙΚΕΣ ΜΟΝΑΔΕΣ
Διαλέξεις και ασκήσεις πράξης 4 5
Προσθέστε σειρές αν χρειαστεί. Η οργάνωση διδασκαλίας και οι διδακτικές μέθοδοι που χρησιμοποιούνται περιγράφονται αναλυτικά στο 4.    
ΤΥΠΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ
Γενικής Υποδομής (ΓΥ),Ειδικής Υποδομής (ΕΥ), Γενικών Γνώσεων (ΓΓΔ) και Επιστημονικής Περιοχής (ΔΔΤΝ, ΕΔ, ΕΥΣ, ΗΛ, ΠΑ) .
 Ειδικού υποβάθρου
ΠΡΟΑΠΑΙΤΟΥΜΕΝΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ:  
ΓΛΩΣΣΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ και ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ:  Ελληνικά
ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΠΡΟΣΦΕΡΕΤΑΙ ΣΕ ΦΟΙΤΗΤΕΣ ERASMUS Όχι
ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΣΕΛΙΔΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ (URL) https://elearning.cm.ihu.gr/course/view.php?id=739

2. ΜΑΘΗΣΙΑΚΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ

Μαθησιακά Αποτελέσματα
Περιγράφονται τα μαθησιακά αποτελέσματα του μαθήματος οι συγκεκριμένες  γνώσεις, δεξιότητες και ικανότητες καταλλήλου επιπέδου που θα αποκτήσουν οι φοιτητές μετά την επιτυχή ολοκλήρωση του μαθήματος.

Με την επιτυχή ολοκλήρωση του μαθήματος ο φοιτητής αναμένεται να είναι σε θέση για τα παρακάτω:

– Εξοικείωση με τις έννοιες και τους όρους του Πολεοδομικού και Αστικού Σχεδιασμού, κατανόηση και υιοθέτηση (χρήση) της αντίστοιχης ορολογίας.

– Εξοικείωση, κατανόηση και δυνατότητα εφαρμογής κανονισμών και όρων πολεοδομικής και τεχνικής νομοθεσίας, με έμφαση στους όρους δόμησης για την ιδιοκτησία και το κτίριο στις αστικές περιοχές της ελληνικής επικράτειας.

– Δυνατότητα συμμετοχής σε ομάδα μηχανικών πολεοδομικής παρέμβασης για την αναβάθμιση και εξυγίανση υφιστάμενων τμημάτων πόλης. Ικανότητες χωρικής ανάλυσης, αποτύπωσης και καταγραφής στοιχείων μορφής και λειτουργίας της πόλης, διάκρισης και ανάδειξης προβλημάτων του αστικού χώρου, επεξεργασίας υποβάθρων (λ.χ. ρυμοτομικά σχέδια) και ανάπτυξης στρατηγικών για σχεδιαστικές επεμβάσεις (αναβάθμιση, εξυγίανση) σε προγραμματικό επίπεδο.

– Ικανότητα σχεδιασμού σε επίπεδο προμελέτης, εντός του αστικού ιστού, κτιρίου μικρής αρχιτεκτονικής συνθετότητας (λ.χ. οικοδομή κατοικιών με τυπικό όροφο, δώμα και πυλωτή), κατ’ εφαρμογή των όρων δόμησης. Επίσης, δυνατότητα διαμόρφωσης του ακαλύπτου χώρου (επίπεδο ισογείου) με όρους και προδιαγραφές βιωσιμότητας για τους ενοίκους του κτιρίου και ευρύτερα, για την αστική περιοχή.

– Δυνατότητα αξιολόγησης, στα κτίρια και, συγκεντρωτικά, σε περιοχές της ελληνικής πόλης, προβλημάτων που συνδέονται και με την εφαρμογή (ή τη μη εφαρμογή) της πολεοδομικής νομοθεσίας. Αντίστοιχα, δυνατότητα διαμόρφωσης προτάσεων επίλυσης/ βελτίωσης με την εφαρμογή κανονισμών που παρέχουν κίνητρα για τη βιωσιμότητα της πόλης και των μονάδων της και με τη χρήση των κατάλληλων μεθόδων και εργαλείων. Ενδεικτικά, προτάσεις που υιοθετούν τα κίνητρα στη νομοθεσία για κτίρια με προδιαγραφές ενεργειακού σχεδιασμού, για την ανάκτηση του πρασίνου σε αστικά ‘κενά’, για εφαρμογή προδιαγραφών προσβασιμότητας για όλους (ΑΜΚ κ.ά.) σε κοινόχρηστους και ιδιωτικούς χώρους της πόλης.

Γενικές Ικανότητες
Λαμβάνοντας υπόψη τις γενικές ικανότητες που πρέπει να έχει αποκτήσει ο πτυχιούχος (όπως αυτές αναγράφονται στο Παράρτημα Διπλώματος και παρατίθενται ακολούθως) σε ποια / ποιες από αυτές αποσκοπεί το μάθημα;.
Αναζήτηση, ανάλυση και σύνθεση δεδομένων και πληροφοριών με τη χρήση και των απαραίτητων τεχνολογιών - Προσαρμογή σε νέες καταστάσεις - Λήψη αποφάσεων - Αυτόνομη εργασία - Ομαδική εργασία - Εργασία σε διεθνές περιβάλλον - Εργασία σε διεπιστημονικό περιβάλλον - Παράγωγή νέων ερευνητικών ιδεών Σχεδιασμός και διαχείριση έργων - Σεβασμός στη διαφορετικότητα και στην πολυπολιτισμικότητα - Σεβασμός στο φυσικό περιβάλλον - Επίδειξη κοινωνικής, επαγγελματικής και ηθικής υπευθυνότητας και ευαισθησίας σε θέματα φύλου - Άσκηση κριτικής και αυτοκριτικής - Προαγωγή της ελεύθερης, δημιουργικής και επαγωγικής σκέψης

Το μάθημα συμβάλει στην απόκτηση των παρακάτω ικανοτήτων:

  • Αναζήτηση, ανάλυση και σύνθεση δεδομένων και πληροφοριών, με τη χρήση και των απαραίτητων τεχνολογιών
  • Προσαρμογή σε νέες καταστάσεις
  • Λήψη αποφάσεων
  • Αυτόνομη εργασία
  • Ομαδική εργασία
  • Εργασία σε διεπιστημονικό περιβάλλον
  • Σχεδιασμός και διαχείριση έργων
  • Σεβασμός στη διαφορετικότητα και στην πολυπολιτισμικότητα
  • Σεβασμός στο φυσικό περιβάλλον
  • Άσκηση κριτικής και αυτοκριτικής
  • Προαγωγή της ελεύθερης, δημιουργικής και επαγωγικής σκέψης

3. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

Το μάθημα εισάγει τους φοιτητές σε βασικές έννοιες της επιστήμης της Πολεοδομίας, με επίκεντρο την κλίμακα του αστικού χώρου και τα αντικείμενα του αστικού σχεδιασμού. Η θεώρηση βρίσκεται και υπό το πρίσμα της σχετικής νομοθεσίας, καθώς γίνεται προσπάθεια σύνδεσης του χώρου της ελληνικής πόλης (μορφή, λειτουργία, εξέλιξη) με νομοθετήματα που καθορίζουν τις τελευταίες δεκαετίες την παραγωγή του. Τα αστικά φαινόμενα εξετάζονται στη βάση της βιώσιμης αστικής ανάπτυξης, ξεκινώντας μακροσκοπικά και πλησιάζοντας σταδιακά στην κλίμακα αστικών μονάδων και κτιρίων. Ενδεικτικά: περιφέρεια, πόλη, αστική περιοχή, δημόσιος και ιδιωτικός χώρος, κτίριο. Σε θεωρητικό επίπεδο δίνεται έμφαση σε διαχρονικές και σύγχρονες προσεγγίσεις του πολεοδομικού και αστικού σχεδιασμού ενώ, ταυτόχρονα, μέσω ατομικών και ομαδικών ασκήσεων, εργασιών και σχεδιαστικού θέματος, οι φοιτητές έρχονται σε επαφή με μεθοδολογίες χωρικής ανάλυσης, με ζητήματα αποτύπωσης και καταγραφής συνθηκών της υφιστάμενης κατάστασης τμημάτων πόλης, ζητήματα επεξεργασίας και ταξινόμησης δεδομένων, την ανάπτυξη στρατηγικών αναβάθμισης και σχεδιαστικών επεμβάσεων στο πλαίσιο μίας προγραμματικής διαδικασίας στην κλίμακα του αστικού χώρου – ενδεικτικά, περιοχές Ο.Τ. Σε επόμενο στάδιο, η κλίμακα συγκλίνει στη μονάδα (δρόμος,
αστικό μέτωπο, όριο, ιδιωτικός χώρος, κτίριο, ιδιοκτησία) και οι φοιτητές έρχονται αντιμέτωποι με
την εφαρμογή των όρων δόμησης και άλλων νομοθετημάτων στην κλίμακα του κτιρίου και του
ευρύτερου περιβάλλοντα χώρου του, σε επίπεδο προμελέτης (κλίμακες 1:200-1:100). Στόχος η
κατάκτηση της γνώσης γύρω από βασικά θέματα πολεοδομίας και αστικού χώρου στο πλαίσιο της
ελληνικής πολιτείας καθώς και η εξοικείωση με θέματα τρέχουσας πολεοδομικής και τεχνικής
νομοθεσίας και των εφαρμογών τους, σε αντικείμενα του Σχεδιασμού που άπτονται της αρμοδιότητας
των Πολιτικών Μηχανικών.

4. ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ και ΜΑΘΗΣΙΑΚΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ - ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ

ΤΡΟΠΟΣ ΠΑΡΑΔΟΣΗΣ
Πρόσωπο με πρόσωπο, Εξ αποστάσεως εκπαίδευση κ.λπ.

Στην τάξη (πρόσωπο με πρόσωπο)

ΧΡΗΣΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ
Χρήση Τ.Π.Ε. στη Διδασκαλία, στην Εργαστηριακή Εκπαίδευση, στην Επικοινωνία με τους φοιτητές

Η χρήση Τ.Π.Ε. στη διδασκαλία της θεωρίας και των ασκήσεων του μαθήματος γίνεται ως εξής:

– Παρουσιάσεις διαλέξεων με χρήση Η/Υ (Powerpoint) εκ μέρους του διδάσκοντα, για τη θεωρία και τις ασκήσεις.

– Παρουσίαση θεμάτων ασκήσεων με χρήση Η/Υ (Powerpoint) εκ μέρους των φοιτητών, για τις ομαδικές και ατομικές εργασίες.

– Χρήση εξειδικευμένου λογισμικού ψηφιακής σχεδίασης στην κλίμακα του αστικού χώρου και του κτιρίου (π.χ. AutoCAD) κατά τη διεξαγωγή του μαθήματος, για την εκπόνηση των ασκήσεων και των εργασιών.

– Υποστήριξη μαθησιακής διαδικασίας μέσω της ηλεκτρονικής πλατφόρμας e-learning του Τμήματος.

– Συναντήσεις εξ αποστάσεως διδάσκοντα και φοιτητών για συνεργασία σε ώρες εκτός μαθήματος (μέσω ψηφιακής πλατφόρμας π.χ. ΖΟΟΜ).

– Επικοινωνία διδάσκοντα και φοιτητών μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου (e-mail) για περαιτέρω υποστήριξη της διδακτικής διαδικασίας.

ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ
Περιγράφονται αναλυτικά ο τρόπος και μέθοδοι διδασκαλίας. Διαλέξεις, Σεμινάρια, Εργαστηριακή Άσκηση, Άσκηση Πεδίου, Μελέτη & ανάλυση βιβλιογραφίας, Φροντιστήριο, Πρακτική (Τοποθέτηση), Κλινική Άσκηση, Καλλιτεχνικό Εργαστήριο, Διαδραστική διδασκαλία, Εκπαιδευτικές επισκέψεις, Εκπόνηση μελέτης (project), Συγγραφή εργασίας / εργασιών, Καλλιτεχνική δημιουργία, κ.λπ. Αναγράφονται οι ώρες μελέτης του φοιτητή για κάθε μαθησιακή δραστηριότητα καθώς και οι ώρες μη καθοδηγούμενης μελέτης ώστε ο συνολικός φόρτος εργασίας σε επίπεδο εξαμήνου να αντιστοιχεί στα standards του ECTS

Οργάνωση Διδασκαλίας

ΔραστηριότηταΦόρτος εργασίας εξαμήνου
Διαλέξεις Θεωρίας26
Ασκήσεις πράξης26
Ατομικές και ομαδικές εργασίες μικρής και μεγάλης διάρκειας33
Αυτοτελής Μελέτη45
TOTAL130
Σύνολο260
ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΦΟΙΤΗΤΩΝ
Περιγραφή της διαδικασίας αξιολόγησης Γλώσσα Αξιολόγησης, Μέθοδοι αξιολόγησης, Διαμορφωτική ή Συμπερασματική, Δοκιμασία Πολλαπλής Επιλογής, Ερωτήσεις Σύντομης Απάντησης, Ερωτήσεις Ανάπτυξης Δοκιμίων, Επίλυση Προβλημάτων, Γραπτή Εργασία, Έκθεση / Αναφορά, Προφορική Εξέταση, Δημόσια Παρουσίαση, Εργαστηριακή Εργασία, Κλινική Εξέταση Ασθενούς, Καλλιτεχνική Ερμηνεία, Άλλη / Άλλες. Αναφέρονται ρητά προσδιορισμένα κριτήρια αξιολόγησης και εάν και που είναι προσβάσιμα από τους φοιτητές.

Η αξιολόγηση των φοιτητών στο μάθημα αποτελεί συνισταμένη των παρακάτω:

– επίδοση στις γραπτές εξετάσεις

– ποιότητα ασκήσεων πράξης, σχεδιαστικών θεμάτων και βιβλιογραφικών εργασιών

– συνέπεια και συμμετοχή στις διαδικασίες του μαθήματος

Στη διαμόρφωση του τελικού βαθμού οι εξετάσεις και το σύνολο των ασκήσεων/θεμάτων/εργασιών συμμετέχουν ως εξής: 50% θεωρία (γραπτές εξετάσεις στο τέλος του εξαμήνου), 50% σύνολο ασκήσεων/θεμάτων/εργασιών (εκπονούνται στη διάρκεια του εξαμήνου).

Τα παραπάνω κριτήρια αξιολόγησης αναγράφονται στο «Εισαγωγικό Φυλλάδιο» του μαθήματος, που αναρτάται στο e-learning/ ιστοσελίδα, την 1η εβδομάδα του εξαμήνου και διανέμεται ή/και παρουσιάζεται στους φοιτητές στο 1ο μάθημα.

5. ΣΥΝΙΣΤΩΜΕΝΗ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

Συγγράμματα

  • Αραβαντινός, Αθανάσιος, 2007. Πολεοδομικός Σχεδιασμός (2η αναθεωρημένη έκδοση). Αθήνα: Συμμετρία.
  • Ανδρικοπούλου Ελένη, Γιαννακού Αθηνά, Καυκαλάς Γρηγόρης, Πιτσιάβα – Λατινοπούλου
    Μάγδα, 2014. Πόλη και πολεοδομικές πρακτικές (2η αναθεωρημένη έκδοση). Αθήνα: Κριτική.
  • Μέλισσας, Δημήτριος, 2015 (3η έκδ.). Νέος οικοδομικός κανονισμός (Ν.4067/2012) –
    Ερμηνεία κατ’ άρθρο. Αθήνα: Εκδ. Σάκκουλα.
  • Μοσχάκη, Ευδοκία, Μάρα Σοφία, 2016 (5η έκδ.). Νέος Οικοδομικός Κανονισμός: ο
    ν.4067/2012 όπως τροποποιήθηκε και ισχύει μέχρι σήμερα. Αθήνα: Εκδ. Δεδεμάδη.
  • Σιόλας, Ά., Βάσση, Α., Βλαστός, Θ., Κυριακίδης, Χ., Σίτη, Μ., Μπακογιάννης, Ε., 2015.
    Μέθοδοι, εφαρμογές και εργαλεία πολεοδομικού σχεδιασμού. [ηλεκτρ. βιβλ.] Αθήνα:
    Σύνδεσμος Ελληνικών Ακαδημαϊκών Βιβλιοθηκών (Κάλλιπος). Διαθέσιμο στο:
    http://hdl.handle.net/11419/5409